DZIŚ
Międzynarodowy Dzień Muzeów
Poradnik.ngo.pl
/ Chcę założyć stowarzyszenie / fundację
/ 5. Uchwalenie statutu fundacji
/ Co musi zawierać statut fundacji?
/ Cele fundacji
Cele fundacji
Cele to informacje o tym, po co została powołana fundacja, na co został przeznaczony majątek założycielski, co może robić, komu i w jaki sposób pomaga oraz w jakich obszarach działa fundacja.
W akcie założycielskim fundator podaje majątek i informacje na co go przeznacza. Inaczej mówiąc określa, co ma robić powołana przez niego fundacja, jaki jest jej cel lub cele. W statucie fundacji umieszcza się dokładnie cele wskazane przez fundatora w akcie założycielskim. Dlatego trzeba wcześniej określić, czym będzie się zajmowała fundacja – wymyślić cele – i do notariusza, udać się z tym fragmentem statutu. Więcej o tym, co musi zawierać akt założycielski (fundacyjny) czytaj tutaj: /x/372856
Z ustawy o fundacjach wynika, że cel fundacji powinien być społecznie albo gospodarczo użyteczny. W ustawie, jako spełniające ten warunek, przykładowo zostały wymienione: ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska oraz opieka nad zabytkami. Nie można więc założyć fundacji, która będzie wspierała tylko indywidualne interesy fundatora.
PRZYKŁAD: Paweł Ch. jest bardzo zdolnym młodym skrzypkiem. Jego rodzice chcą założyć fundację, która będzie zbierała pieniądze na jego wyjazd do konserwatorium w Wiedniu. Celem tej fundacji ma być wspieranie i pomoc w rozwoju kariery skrzypka Pawła Ch. Nie można założyć fundacji o takim celu, bo służyłaby ona tylko jednej osobie (wspierała indywidualne interesy fundatora/fundatorów). Można jednak powołać fundację, której celem jest: „wspieranie i pomoc w rozwoju kariery młodych skrzypków” albo szerzej: „wspieranie i pomoc w rozwoju kariery młodzieży uzdolnionej muzycznie”. Tak określone cele są społecznie użyteczne, służą dobru publicznemu, ponieważ ze wsparcia i pomocy fundacji może skorzystać cała grupa ludzi, a nie tylko jeden określony skrzypek.
Cele fundacji powinny być jasno określone, a także możliwe do osiągnięcia. Oznacza to, że nie można założyć fundacji, której cel jest niemożliwy do zrealizowania, np. poszukiwanie Yeti, tak jak jest to możliwe w przypadku stowarzyszeń (o celach stowarzyszenia o ich zapisywaniu w statucie czytaj tutaj: http://www.ngo.pl/x/442527).
Niezarobkowość celu
Cechą charakterystyczną fundacji jest niedochodowość celu, dla którego została ona ustanowiona. Oznacza to konieczność przeznaczenia wszelkich dochodów uzyskiwanych przez fundację (zarówno z majątku, w który fundacja została wyposażona przez fundatora, środków uzyskiwanych spoza funduszu założycielskiego, jak i darowizn, dochodów z działalności gospodarczej) na osiągnięcie tego celu.
Przy określaniu celów warto pamiętać również o tym, że to jak zostaną one zapisane w statucie jest ważne ze względu na możliwość korzystania ze zwolnienia z podatku dochodowego, przekazywania darowizn, a także przy ubieganiu się o dotację.
Cele opisane w statucie a zwolnienie z podatku dochodowego
Fundacja, tak jak każda inna osoba prawna, podlega ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 z późn. zm.) i musi płacić podatki. Może jednak korzystać ze zwolnienia podatkowego wynikającego z ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jeżeli jej celem jest działalność:
- naukowa, naukowo-techniczna,
- oświatowa, w tym również polegająca na kształceniu studentów,
- kulturalna,
oraz działalność w zakresie:
- kultury fizycznej i sportu,
- ochrony środowiska,
- wspierania inicjatyw społecznych na rzecz budowy dróg i sieci telekomunikacyjnej na wsi oraz zaopatrzenia wsi w wodę,
- dobroczynności,
- ochrony zdrowia i pomocy społecznej,
- rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów oraz
- kultu religijnego.
Oznacza to, że środki pozyskane przez fundację będą podlegały zwolnieniu podatkowemu (dochód będzie zwolniony z podatku dochodowego), jeżeli zostaną przeznaczone na cele i działania, które zawierają się w wyżej wymienionych dziedzinach, będących celami statutowymi fundacji.
Cele opisane w statucie a darowizny
Jedną z możliwości zdobywania środków na rzecz realizacji celów statutowych przez fundację jest możliwość otrzymywania wsparcia w formie darowizn. Osoby, które chcą w ten sposób wesprzeć działania, np. edukacyjne, charytatywne, wybranej fundacji, mogą skorzystać z odliczenia podatkowego. Możliwość taką daje ustawa o podatku dochodowych od osób fizycznych (Dz. U.z 2000r., Nr 14, poz. 176 z późn. zm.). Darowizna będzie podlegała odliczeniu podatkowemu, jeżeli zostanie przekazana fundacji na rzecz realizacji jej celów statutowych zawierających się w katalogu celów wymienianych w art. 4 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.
Cele te częściowo pokrywają się z wymienionymi wcześniej w związku ze zwolnieniem od podatku dochodowego. Jest to np.:
- pomoc społeczna,
- działalność charytatywna,
- ochrona i promocja zdrowia,
- nauka, edukacja, oświata i wychowanie,
- kultura sztuka ochrona dóbr kultury i tradycji,
- upowszechnianie kultury fizycznej i sportu,
- ekologia i ochrona zwierząt oraz ochrona dziedzictwa przyrodniczego.
Dlatego też, aby umożliwić darczyńcom wspieranie darowiznami naszej fundacji, przy określaniu celu fundacji, warto wziąć pod uwagę również zapisy ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.
Cele opisane w statucie a dotacje
Fundacje mogą ubiegać się o dotację na realizację swoich działań. Jeśli jednym z wymogów sponsora jest to, że ze statutu fundacji musi wynikać, np. zapis o działaniu na rzecz osób niepełnosprawnych, to rzeczywiście informacja ta musi być umieszczona w statucie – musi to wynikać ze statutu. W przeciwnym wypadku nasz wniosek zostanie odrzucony z przyczyn formalnych. W związku z tym przy określaniu celu warto zwrócić uwagę, by pole działania fundacji nie było zbyt wąskie.
Pamiętajmy, że jeśli statut fundacji nie przewiduje możliwości zmiany celu fundacji, to nikt, nawet fundator nie może dokonać takiej zmiany.
Przykłady zapisów celów w statutach działających fundacji:
- Na stronie www.batory.org.pl publikowany jest statut Fundacji im. Stefana Batorego. Cel tej Fundacji został określony następująco: „§ 3 Celem Fundacji jest popieranie wszechstronnego rozwoju społeczeństwa polskiego, a zwłaszcza działalności społecznej, informacyjnej, kulturalnej, naukowej i oświatowej na rzecz rozwoju rynku i demokracji w Polsce oraz zbliżenia narodów i państw Europy Środkowej i Wschodniej”.
- ITAKA – Fundacja Pomocy Ludziom Dotkniętym Problemem Zaginięcia (www.zaginieni.pl) określiła cele swojego działania w następujący sposób: „§ 6 Celem Fundacji jest niesienie wszelkiej pomocy ludziom dotkniętym problemem zaginięcia, w szczególności osobom zaginionym, ich rodzinom oraz osobom zagrożonym zaginięciem”.
PRZYKŁADOWY ZAPIS W STATUCIE:
Celem Fundacji jest działalność oświatowo-kulturalna szczególnie w zakresie wspierania, promocji i pomocy w rozwoju kariery dzieci i młodzieży uzdolnionych muzycznie, a także dorosłych artystów muzyków.